Archiwa tagu: Stefan Batory

Gdańskie szelągi oblężnicze

1. Rys historyczny

Po ucieczce Henryka Walezego do Francji i wyborze na króla Polski Stefana Batorego, Gdańsk odmówił uznania wyników elekcji. W konsekwencji w roku 1577 rozpoczęła się wojna między Polską a jej najpotężniejszym miastem – Gdańskiem.

Do walki z wojskami koronnymi Gdańsk wynajął obce oddziały zaciężne. Te jednak, jak wiadomo, należy opłacać. Rada Miasta podjęła więc decyzję o otwarciu mennicy, która miała wybijać specjalną monetę wojenną. W rzeczywistości, w trakcie oblężenia zbuntowanego miasta przez wojska królewskie, na terenie Gdańska działały trzy mennice. Pierwszą była srebrna kierowana przez Kacpra Goebla. Po ucieczce Goebla oskarżonego o defraudację, kolejną srebrną mennicę otworzył Walter Tallemann. Była jeszcze mennica emitująca monety złote. Jej kierownikiem był Gracjan Gonzalo. Czytaj dalej Gdańskie szelągi oblężnicze →

Wirtualne Muzeum Polskiego Szeląga (WMPS) – Stefan Batory, Malbork, część 1

Status terytorialny szelągów Stefana Batorego bitych w mennicy malborskiej budzi niejakie wątpliwości. Orzeł Biały na rewersie sugerowałby, że jest to moneta koronna. Wydaje się jednak iż sprawę rozstrzyga napis na rewersie: SOLIDVS TERRARVM PRVS – szeląg ziemi pruskiej. Są to więc szelągi pruskie, a nie koronne. Czytaj dalej Wirtualne Muzeum Polskiego Szeląga (WMPS) – Stefan Batory, Malbork, część 1 →

Herb Batorych na monetach

Wśród różnych herbów zdobiących monety Stefana Batorego znajduje się herb rodowy Batorych. Wygląda on następująco: w czerwonym polu trzy srebrne zęby w słup osadzone w srebrnym kawałku szczęki. Szczęka umieszczona jest po lewej stronie tarczy i – zgodnie z zasadami heraldycznej stylizacji – nie powinna przylegać do brzegów tarczy. Tak więc kły są skierowane w prawą stronę.

Na stronie „Poczet władców świata” Bogdana Pietrzyka można jednak znaleźć informację, że pierwotna forma herbu wyglądała inaczej, Czytaj dalej Herb Batorych na monetach →

Szelągi pięciu żywotów mennicy malborskiej

Kilkadziesiąt lat temu T. Kałkowski napisał niewielką broszurę pt „Cztery żywoty mennicy malborskiej”. Tytuł odnosił się do czterech okresów w historii mennicy malborskiej. Pierwszy żywot to była działalność mennicy w czasach krzyżackich. Drugi to też okres krzyżacki, ale nieco późniejszy. Trzeci przypada na panowanie Stefana Batorego, a czwarty – Zygmunta Wazy. Jest jeszcze piąty żywot, o którym T. Kałkowski nie wiedział – krótki okres funkcjonowania mennicy malborskiej za panowania Jana Kazimierza.

Dzisiejszy wpis to prezentacja pięciu żywotów mennicy malborskiej, w kontekście jednego nominału – oczywiście szeląga.

Czytaj dalej Szelągi pięciu żywotów mennicy malborskiej →

Wirtualne Muzeum Polskiego Szeląga (WMPS) – Stefan Batory, Olkusz, część 1

Spośród poniższych szelągów do monet wielkiej rzadkości należą:

* I 4 Olkusz 1579 – 1, a

* I 4 Olkusz b. d.  – 1, a

* I 4 Olkusz 1580 – 1, a

Monety bardzo rzadkie to:

* I 4 Olkusz 1580 – 2, a

* I 4 Olkusz 1580 – 3, a Czytaj dalej Wirtualne Muzeum Polskiego Szeląga (WMPS) – Stefan Batory, Olkusz, część 1 →

Wirtualne Muzeum Polskiego Szeląga (WMPS) – Stefan Batory, Gdańsk, część 1

Szelągi z roku 1577 nie są monetami Stefana Batorego lecz monetami emitowanymi w okresie panowania Stefana Batorego. W roku 1577 Gdańsk toczył bowiem wojnę z Polską. Wśród szelągów tego typu można wyróżnić:

  • tłoczone na prasie walcowej (kierownikiem mennicy był wówczas Kacper Goebel)
  • bite (na początku rządów Waltera Tallemanna)
  • szelągi pruskie z gdańską kontrasygnaturą.

Czytaj dalej Wirtualne Muzeum Polskiego Szeląga (WMPS) – Stefan Batory, Gdańsk, część 1 →