Typy trojaków lubelskich – 1595.2 (bez znaku topór)

Wkrótce po uruchomieniu mennicy lubelskiej Kacper Rytkier opuścił Lublin. Samodzielnym zarządcą (dzierżawcą) został Daniel Koste. Od samego początku, już w okresie rządów Kacpra Rytkiera miał on wysoką pozycję i był szykowany na następcę pierwszego kierownika. Skąd to wiemy? Jak pamiętamy, na pierwszych trojakach lubelskich (1595.1) obok znaku menniczego topór widniał znak Daniela Koste – lew przebity hakiem.

Tak więc po wyjeździe z Lublina Kacpra Rytkiera, na trojakach zaczęto umieszczać jeden tylko znak mincerski. Do końca roku 1595 trojaki typu 1595.2 bito z sześcioma odmiennymi popiersiami Zygmunta III:

Typ 2 – fot. iger.wcn.pl

Portret typu 1

Przy tym typie portretu zdecydowanie dominował schemat ikonograficzny z rozstrzeloną datą, gdzie herb podskarbiego i lew Daniela Koste znajdowały się pomiędzy cyframi daty 9 – 5 .

Można tu wyróżnić warianty napisowe:

  • POL LIT/ POLONIE
  • POL LI/ POLONIAE
  • POL L/ POLONIAE
  • POL L/ POLONIE
  • POL L/ POLONRAE
  • P L/ POLONIAE

Przy popiersiu typu 1 wyjątkowo zdarzały się inne rozwiązania kompozycyjne: z datą po bokach herbu Lewart i z datą po lewej stronie.

Fot. ANMN

Fot. iger.wcn.pl

Portret typu 2

W tym przypadku mamy do czynienia z jedną odmianą, z jednym wariantem i z jedną w ogóle znaną monetą:

Fot. iger.wcn.pl

Portret typu 3

Trojaki typu 1595.2 z portretem nr 3 są reprezentowane przez dwie odmiany – z rozstrzeloną datą i z datą po bokach herbu Lewart.

Ciekawostką dotyczącą portretu typu 3 jest sposób wykorzystania punc służących do jego wykonania. Otóż były one używane również do produkcji szóstaków.

Portret typu 4

Tu również mamy dwie odmiany: z rozstrzeloną datą i z datą po bokach herbu Lewart.

W odmianie z datą po bokach herbu Lewart wyróżnia się wariant z piątką obróconą o 180 stopni.

Fot. tpzn.pl

Portret typu 5

Spośród 48 typów portretów Zygmunta III występujących na trojakach lubelskich, portret nr 5 należy do najlepszych pod względem artystycznym. Jego walory można dostrzec zwłaszcza na monetach w dobrym stanie zachowania. Podobnie jak w przypadku poprzednich portretów mamy tu do czynienia z dwiema odmianami – z rozstrzeloną datą i z datą po bokach herbu Lewart.

Fot. ANMN

W odmianie w rozstrzeloną datą występują dwa warianty napisowe:

  • POLONIE
  • POLONIAE

Portret typu 6

Na koniec został nam portret nr 6 – jeden z najpopularniejszych wizerunków króla na trojakach lubelskich. Pojawił się pod koniec roku 1595 i występował również na wielu odmianach rocznika 1596. Spotkamy się z nim w dwóch kolejnych odcinkach cyklu „Typy trojaków lubelskich”. W roku 1595 wybito tylko jedną odmianę z tym popiersiem monarchy.

***

Zapraszam do naszego sklepu i zakupu książek o mennicy lubelskiej oraz jej monetach:

„Chronologia portretów Zygmunta III na trojakach z mennicy lubelskiej” (wydanie II – poprawione) – 67,20 zł:

http://www.numizmatyka-lublin.pl/pl_literatura,128.html

„Opowieści o monetach lubelskich (z katalogiem szelągów lubelskich)” – 168 zł:

http://www.numizmatyka-lublin.pl/1758,pl_d.-marzeta-opowiesci-o-monetach-lubelskich-1595-1601-(z-katalogiem-szelagow-lubelskich).html

„Mennica koronna w Lublinie 1595-1601” – 94,50 zł:

http://www.numizmatyka-lublin.pl/1736,pl_dariusz-marzeta-mennica-koronna-w-lublinie.-1595-1601-lublin-2017.html

 

 

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *