Wszystkie wpisy, których autorem jest dariusz

Typy trojaków lubelskich – 1597.2 (bez znaków menniczych), część 1

Po dość krótkim okresie na początku 1597 roku, kiedy to kierujący mennicą lubelską Hanusz Eck musiał umieszczać na trojakach znak mincerski oficjalnego kierownika mennicy Daniela Koste (który de facto był już w Wilnie), nastąpił kolejny rozdział w historii mennicy lubelskiej, zwany okresem przejściowym. Charakteryzuje się on brakiem znaków menniczych na trojakach. Umowa z Danielem Koste została już rozwiązana, nie podpisano jednak jeszcze umowy z kolejnym zarządcą mennicy. Pełniący obowiązki kierownika Hanusz Eck bił więc kolejne odmiany bez znaków mincerskich.

Biorąc pod uwagę liczbę odmian był to okres dość długi i niezwykle urozmaicony – być może najbardziej efektowny w całej historii mennicy lubelskiej. W ramach typu 1597.2 opracowano 49 odmian. Na ich awersach widniało 11 typów portretu Zygmunta Wazy. Czytaj dalej Typy trojaków lubelskich – 1597.2 (bez znaków menniczych), część 1

Opowieści…

Krótkie przypomnienie treści książki „Opowieści o  monetach lubelskich 1595-1601 (z katalogiem szelągów lubelskich)”. Składa się ona z 19 artykułów, dotyczących różnych aspektów funkcjonowania mennicy lubelskiej (1595-1601) oraz bitych tam monet.

Artykuł „Dwa odkrycia Marcina Żmudzina. Kilka refleksji chronologicznych” opisuje Czytaj dalej Opowieści…

Jakby się kto pytał – srebrne boratynki nie istnieją

Od ponad 100 lat krąży w środowisku kolekcjonerów mit srebrnej boratynki – monety bitej w srebrze oryginalnymi stemplami. O tym, że boratynka taka nie istnieje wiadomo już od dawna. Monety tego typu bito jedynie w miedzi. Efektowną galerię boratynek można obejrzeć na stronie Coinstrail:

https://coinstrail.com/pl/catalog/poland/john-ii-casimir/copper-shelyag

Mimo to, co jakiś czas – w ramach „polowania na jelenia” – na różnych portalach aukcyjnych pojawia się „wyjątkowa okazja”, „super-rzadka srebrna boratynka”. Najdziwniejsze jest to, że nie brakuję chętnych do udziału w takich licytacjach. Czytaj dalej Jakby się kto pytał – srebrne boratynki nie istnieją

XI Aukcja SNMW

Salon Numizmatyczny Mateusz Wójcicki właśnie udostępnił ofertę aukcyjną XI aukcji. Wśród prezentowanych walorów znalazła się oczywiście druga część mojej kolekcji:

https://onebid.pl/pl/auction/-/2788?fbclid=IwAR39ieUPsYGPqOHuU98w2UYuh8aQ0XUPcMO9p-3bUCaM42rgSW8reCcQih4

Tym razem obok szelągów pojawiły się w sporej liczbie trojaki Zygmunta Wazy w tym kilkanaście lubelskich, szóstaki lwowskie Jana Kazimierza oraz półtoraki Zygmunta Wazy. Sporo monet pięknych i bardzo rzadkich. Czytaj dalej XI Aukcja SNMW

Szelągi Zygmunta Wazy z mennicy wschowskiej (1) – niechlubne początki 1588-1594 (Teodoryk Busch i Walentyn Jahns)

Początek panowania Zygmunta Wazy zbiegł się w czasie z ponownym uruchomieniem mennicy miejskiej we Wschowie. Dnia 3 czerwca 1588 roku król potwierdził przywilej menniczy miasta z roku 1404. Rada Miasta oddała mennicę miejską w dzierżawę Teodorykowi Buschowi – mincerzowi i przedsiębiorcy pochodzącemu z Brunszwiku. Busch przeniósł się do Wschowy i zorganizował tam od podstaw nowoczesny zakład menniczy, w którym rozpoczęto systematyczną produkcję denarów. Kierował zakładem do swej śmierci w roku 1592. Warto nadmienić, że był on równocześnie dzierżawcą mennicy koronnej[1] w Poznaniu.  Czytaj dalej Szelągi Zygmunta Wazy z mennicy wschowskiej (1) – niechlubne początki 1588-1594 (Teodoryk Busch i Walentyn Jahns)

Typy trojaków lubelskich – 1597.1 (z lwem Daniela Koste)

Początek roku 1597 to najbardziej fascynujący i tajemniczy okres w historii mennicy lubelskiej. Daniel Koste, dotychczasowy kierownik, wyjechał do Wilna. Jego obowiązki przejął Hanusz Eck. Oficjalnie umowa z Danielem Koste nadal jednak obowiązywała, należało więc umieszczać na monetach jego znak menniczy – lwa przebitego hakiem. Początkowo wykorzystywano stare stemple, niektóre z datą „96” przerabiano, zmieniając szóstkę na siódemkę. Po całkowitym zużyciu stempli ze znakiem Daniela Koste, Hanusz Eck polecił wykonanie nowego stempla rewersu – również z lwem. Zadania tego podjął się rzemieślnik prezentujący dość mierny poziom. Świadczy o tym niewielka seria trojaków, którą wybito przy użyciu wspomnianego stempla rewersu i trzech różnych stempli awersu. Z tej grupy do naszych czasów zachowało się kilka zaledwie egzemplarzy. Czytaj dalej Typy trojaków lubelskich – 1597.1 (z lwem Daniela Koste)

Mennica koronna w Olkuszu 1579-1601

Ruszamy z przedsprzedażą kolejnej książki. Tym razem jest to „Mennica koronna w Olkuszu 1579-1601”. Prawdopodobnie wyjdzie z drukarni już pod koniec stycznia. W ostatnich miesiącach ukazało się kilka książek numizmatycznych będących podsumowaniem wieloletnich badań autorów. Są to ważne dzieła naukowe, zawierające jednocześnie szczegółowe katalogi monet. W zasadzie nie nadają się one do czytania, lecz do studiowania. „Mennica koronna w Olkuszu 1579-1601” jest publikacją innego rodzaju, przeznaczoną właśnie do czytania – do poduszki. W lekkiej i przystępnej formie zostały tu przedstawione dzieje najważniejszej mennicy koronnej okresu panowania Stefana Batorego i Zygmunta III Wazy. Są to dzieje mennicy oraz ludzi z nią związanych, przegląd nominałów emitowanych w Olkuszu oraz sporo ciekawostek, które mają uczynić lekturę bardziej atrakcyjną. Czytaj dalej Mennica koronna w Olkuszu 1579-1601

Typy trojaków lubelskich – 1596.2 (z herbem podskarbiego)

Nie licząc wyjątkowej emisji 1596.1 pozostałe odmiany rocznika 1596 kontynuowały schematy ikonograficzne wypracowane w roku poprzednim. Jedyne urozmaicenie kompozycyjne rewersu stanowił tu sposób umieszczenia daty:

  • po bokach herbu Lewart Jana Firleja
  • po bokach lwa Daniela Koste
  • pomiędzy Lewartem a lwem

Znacznie więcej działo się na awersach, gdzie w roku 1596 pojawiło się sześć typów portretu króla. Czytaj dalej Typy trojaków lubelskich – 1596.2 (z herbem podskarbiego)

Monety z mennicy lubelskiej w zbiorach Muzeum Narodowego w Lublinie

Dzisiejszy wpis to fragment książki „Opowieści o monetach lubelskich 1595-1601”. Do kupienia tu:

http://www.numizmatyka-lublin.pl/1758,pl_d.-marzeta-opowiesci-o-monetach-lubelskich-1595-1601-(z-katalogiem-szelagow-lubelskich).html

Emisje Zygmunta III Wazy z mennicy koronnej w Lublinie znajdujące się w zbiorach lubelskiego muzeum zostały opisane w roku 1998[1]. Od czasu ukazania się artykułu pani Jolanty M. Ścibior w Lubelskich Wiadomościach Numizmatycznych minęło już ponad 20 lat. W ciągu tego okresu Muzeum Lubelskie zostało przekształcone w Muzeum Narodowe w Lublinie. Kolekcja monet z mennicy lubelskiej nie zwiększyła się jednak. Jaki jest więc sens ponownego opisywania zbioru? Jest kilka powodów. Oto najważniejsze z nich: Czytaj dalej Monety z mennicy lubelskiej w zbiorach Muzeum Narodowego w Lublinie

Typy trojaków lubelskich – 1596.1 (bez herbu podskarbiego)

W roku 1596 mennicą lubelską wciąż kierował Daniel Koste. Pojawiło się w tym okresie kilka nowych portretów oraz kilka schematów kompozycyjnych. Będzie to dokładniej omówione w kolejnym odcinku. Rocznik ten byłby nawet nieco nudny, gdyby nie spektakularna pomyłka rytownika opracowującego na początku roku jeden ze stempli rewersu. Czytaj dalej Typy trojaków lubelskich – 1596.1 (bez herbu podskarbiego)

Żetony dominialne z kontrmarkami z aukcji SNMW – katalog kolekcji „3.12.2021”

W dniach od 3 do 5 listopada 2021 roku odbyła się 12. aukcja Salonu Numizmatycznego Mateusza Wójcickiego. Pierwszego dnia aukcji wylicytowany został zbiorek żetonów dominialnych z kontrmarkami. Warto aby pozostał po nim jakiś ślad.

Przy okazji – dla osób chcących pogłębić wiedzę w zakresie żetonów dominialnych z kontrmarkami – link do wpisu sprzed dwóch lat:

http://blognumizmatyczny.pl/2020/02/03/zetony-dominialne-z-kontrmarkami/

Czytaj dalej Żetony dominialne z kontrmarkami z aukcji SNMW – katalog kolekcji „3.12.2021”

Typy trojaków lubelskich – 1595.2 (bez znaku topór)

Wkrótce po uruchomieniu mennicy lubelskiej Kacper Rytkier opuścił Lublin. Samodzielnym zarządcą (dzierżawcą) został Daniel Koste. Od samego początku, już w okresie rządów Kacpra Rytkiera miał on wysoką pozycję i był szykowany na następcę pierwszego kierownika. Skąd to wiemy? Jak pamiętamy, na pierwszych trojakach lubelskich (1595.1) obok znaku menniczego topór widniał znak Daniela Koste – lew przebity hakiem.

Tak więc po wyjeździe z Lublina Kacpra Rytkiera, na trojakach zaczęto umieszczać jeden tylko znak mincerski. Do końca roku 1595 trojaki typu 1595.2 bito z sześcioma odmiennymi popiersiami Zygmunta III: Czytaj dalej Typy trojaków lubelskich – 1595.2 (bez znaku topór)