Archiwa kategorii: kącik rzymsko-bizantyński

Kącik rzymsko-bizantyński. Heksagram

Często bywa tak, że zakup nowej monety staje się impulsem do pogłębienia wiedzy na jej temat. Gdy uda się już uchwycić szerszy kontekst historyczny i dostrzec bogactwo znaczeń, pojawia się naturalna chęć podzielenia się tym odkryciem z innymi. Właśnie w ten sposób powstaje wiele wpisów na blogu – w tym również ten, poświęcony srebrnemu mennictwu cesarza Herakliusza. Oto inspiracja dzisiejszego wpisu: Czytaj dalej Kącik rzymsko-bizantyński. Heksagram

Kącik rzymsko-bizantyński. Złoto dynastii heraklijskiej 610-711

Dynastia heraklijska rządziła Cesarstwem Bizantyńskim w latach 610–711 i odegrała kluczową rolę w przeobrażeniu imperium. Jej założycielem był Herakliusz, który objął tron po obaleniu cesarza Fokasa. Władcy z tej dynastii zapoczątkowali proces hellenizacji Bizancjum – greka zastąpiła łacinę jako język administracji i wojska. Przeprowadzili także istotne reformy państwowe, w tym wprowadzili początki systemu temowego. Była to nowa struktura administracyjno-wojskowa, w ramach której terytorium cesarstwa podzielono na temy – jednostki zarządzane przez strategów łączących władzę cywilną i wojskową. Reforma ta była odpowiedzią na zagrożenia zewnętrzne i upadek dotychczasowego systemu, pozwalając na skuteczniejszą obronę imperium i jego decentralizację. Epoka heraklijska stanowiła przełomowy moment w historii Bizancjum – to właśnie wtedy Cesarstwo Rzymskie przybrało formę średniowiecznego, greckojęzycznego imperium. Czytaj dalej Kącik rzymsko-bizantyński. Złoto dynastii heraklijskiej 610-711

Kącik rzymsko-bizantyński. Poczet cesarzy z monetą w tle – Konstancjusz II

Pozostałe odcinki cyklu:

https://blognumizmatyczny.pl/?s=poczet+cesarzy+z+monet%C4%85+w+tle

Konstancjusz II, jeden z synów Konstantyna Wielkiego, przyszedł na świat w 317 roku. Po śmierci ojca w 337 roku cesarstwo zostało podzielone między niego i jego dwóch braci – Konstansa oraz Konstantyna II. Czytaj dalej Kącik rzymsko-bizantyński. Poczet cesarzy z monetą w tle – Konstancjusz II

Kącik rzymsko-bizantyński. Naśladownictwo solida cesarza Zenona (474-491)

Zapraszam do lektury świetnego wpisu Mateusza Wojciechowskiego na temat tajemniczego naśladownictwa solida cesarza Zenona. Poniżej artykułu M. Wojciechowskiego umieściłem moje syntetyczne podsumowanie wiedzy na temat tej monety. A na końcu komentarz Łukasza Migniewicza dotyczący wyszczególnionej przeze mnie cechy (jednej z trzech) wyraźnie odróżniającej omawianą monetą od emisji oficjalnych.

Czytaj dalej Kącik rzymsko-bizantyński. Naśladownictwo solida cesarza Zenona (474-491)

Kącik rzymsko-bizantyński. Hyperpyron Andronika II i Andronika III

Hyperpyron jest to złoty nominał wprowadzony w 1092 roku przez cesarza bizantyńskiego Aleksego I Komnena. Był on elementem reformy monetarnej, której cel stanowiło zastąpienie zdewaluowanych histamenonów. Hyperpyrony początkowo ważyły 4,45 g i były bite ze złota próby 21. Nominał ten emitowano do połowy XIV wieku. Czytaj dalej Kącik rzymsko-bizantyński. Hyperpyron Andronika II i Andronika III

Kącik rzymsko-bizantyński. Ćwierćsilikwa Teodoryka Wielkiego raz jeszcze – komentarz Mateusza Wojciechowskiego

Poniższy tekst jest komentarzem Mateusza Wojciechowskiego do mojego wpisu sprzed dwóch dni. Zapraszam do lektury: Czytaj dalej Kącik rzymsko-bizantyński. Ćwierćsilikwa Teodoryka Wielkiego raz jeszcze – komentarz Mateusza Wojciechowskiego

Kącik rzymsko-bizantyński. Ćwierćsilikwa Teodoryka Wielkiego

Istnieją piękne kobiety będące obiektami westchnień, które, gdy się je pozna, okazują się nieciekawe, i o których następnego dnia od razu się zapomina. Są też takie, o których myśli się przez następne tygodnie, przez rok, a czasami przez całe życie. Podobnie jest z monetami. Czytaj dalej Kącik rzymsko-bizantyński. Ćwierćsilikwa Teodoryka Wielkiego

Kącik rzymsko-bizantyński. Ewolucja solidów bizantyńskich w okresie „ciemnego wieku” (717-820)

„Ciemny wiek” (717-820)[i]

W okresie tym, obejmującym niemal cały VIII i początek IX wieku, obszar cesarstwa bizantyńskiego ograniczał się już tylko do części Azji Mniejszej, części Półwyspu Bałkańskiego, Sycylii oraz skrawków Italii. Czytaj dalej Kącik rzymsko-bizantyński. Ewolucja solidów bizantyńskich w okresie „ciemnego wieku” (717-820)

Kącik rzymsko-bizantyński. Od Dioklecjana do Anastazjusza I – ramy kolekcji monet późnorzymskich

Kilka lat temu podjąłem decyzję o sprzedaży zbioru szelągów. O powodach tej decyzji opowiadałem w „studiu filmowym” Mateusza Wójcickiego:

https://www.youtube.com/watch?v=TuHX4kV7Mm0

Szelągi przestałem zbierać, ale –  jak powszechnie wiadomo  –  liczba nałogów musi się zgadzać. Jeśli nie szelągi, to co? Zacząłem rozglądać się w różnych kierunkach. Ciągnęło mnie zwłaszcza w stronę Czytaj dalej Kącik rzymsko-bizantyński. Od Dioklecjana do Anastazjusza I – ramy kolekcji monet późnorzymskich

Kącik rzymsko-bizantyński. „Zbrodnie” na numizmatach – krzeszowski pektorał i patera z Rannes

„Zbrodnie” na numizmatach

Z punktu widzenia współczesnego kolekcjonera, liczne działania wobec monet podejmowane w dawnych wiekach, należałoby zakwalifikować jako „zbrodnie”. Należą do nich m.in. umieszczanie donatyw w złotych oprawach, skrobanie na portugałach liczby „X”, robienie otworów w trojakach (a następnie zawieszanie ich na szyjach bałkańskich białogłów w charakterze cennych ozdób), umieszczanie na monetach znaków własnościowych, wykonywanie naczyń (waz, kufli, kielichów, tacek, brytfanek) wysadzanych monetami[i]. Czytaj dalej Kącik rzymsko-bizantyński. „Zbrodnie” na numizmatach – krzeszowski pektorał i patera z Rannes

Kącik rzymsko-bizantyński. Heraklit z Efezu i Muzeum Czapskich w Krakowie

W VI i V w. p. n. e w starożytnej Grecji toczono fundamentalny spór ontologiczny, dotyczący tego, co jest istotą wszechrzeczy. Spośród różnych stanowisk wyklarowały się dwa najpotężniejsze. Jedni – w tym niezrównany polemista Zenon z Elei – twierdzili, że podstawową zasadą wszechświata jest stałość i jedność. Jakikolwiek ruch i zmiana nie istnieją. Poczucie wielości rzeczy to ułuda. Na poparcie swego stanowiska Zenon sformułował nawet cztery słynne dowody (dychotomii, Achillesa, strzały oraz stadionu). Z kolei drudzy – wśród nich Heraklit z Efezu – byli zdania iż jedyne, co jest we wszechświecie stałe to ruch i zmiana. Przemijanie i stawanie się – oto istota wszechrzeczy. Nie istnieje nic stałego. Jeśli zdaje nam się, że coś jest niezmienne, to jesteśmy w błędzie. „Wszystko płynie”. „Nie można dwa razy wejść do tej samej rzeki (gdyż płynie w niej już inna woda)”.

Coś mi się zdaje, że słuszność stała po stronie Heraklita. Utwierdziła mnie w tym ostatnia wizyta w Muzeum Czapskich w Krakowie, kiedy to zdałem sobie sprawę, że Czytaj dalej Kącik rzymsko-bizantyński. Heraklit z Efezu i Muzeum Czapskich w Krakowie

Kącik rzymsko-bizantyński. Portrety władców na monetach późnego cesarstwa rzymskiego

Obserwując portrety władców na monetach cesarstwa rzymskiego, można się zorientować, że od końca III wieku tendencje artystyczne szły w kilku wyraźnych kierunkach.

Po pierwsze, szły one w kierunku uproszczenia, minimalizmu i odchodzenia od realizmu. Realistyczne portrety władców z I i II wieku, gdzie np. włosy władcy były rozsypane lub swobodnie skręcone, w każdym razie naturalne, odeszły w przeszłość. Czytaj dalej Kącik rzymsko-bizantyński. Portrety władców na monetach późnego cesarstwa rzymskiego

Kącik rzymsko-bizantyński. Numizmatyczna Mapa Polski – Muzeum im. Ks. Stanisława Staszica w Hrubieszowie (skarb z Cichobórza)

Skarb z Cichobórza to jeden z największych, odkrytych w Polsce skarbów rzymskich. Jest on zaliczany do tzw. skarbów gigantycznych. Liczy 1767 monet – 5,6 kg srebra. Według szacunków dyr. B. Barteckiego stanowiło to sześcioletni żołd rzymskiego legionisty. Najstarsza moneta pochodzi z czasów Wespazjana (lata 70-te I w.), najmłodsza oryginalna – z okresu rządów Septymiusza Sewera (koniec II w.). Jeszcze młodsze są jednak germańskie naśladownictwa. Obecnie skarb z Cichobórza znajduje się w Muzeum im. Ks. Stanisława Staszica w Hrubieszowie. Czytaj dalej Kącik rzymsko-bizantyński. Numizmatyczna Mapa Polski – Muzeum im. Ks. Stanisława Staszica w Hrubieszowie (skarb z Cichobórza)